sayina

Ifowuni ivuliwe kwakhona ukuze kutyunjwe uSekela-Mongameli wezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko kude kube ngumhla wama-29 ku-Epreli, ngo-23.59 UTC

Jonga eli phepha kwi Arabhu, Chinese, French, Spanish, isiPhuthukesi okanye naluphi na olunye ulwimi ngokukhetha ulwimi olukhethayo usebenzisa iwijethi yolwimi ebekwe phezulu ekunene kwewebhusayithi.


Olu bizo luvulwe kwakhona ukuze kutyunjwe uSekela-Mongameli wezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko kuphela, kwaye umhla wokugqibela ungowe-29 ku-Epreli, 23.59 UTC. Yonke imiqathango efanelekileyo yobizo lokuqala engezantsi iyasebenza.


IKomiti yoNyulo kunye neyoNyulo ye-ISC icela ukuba amalungu atyunjwe kwi IBhodi yoLawulo kwikota ka-2026–2030.

Ngo-Okthobha ka-2026 isiqingatha seBhodi yoLawulo siza kutshintshana size sithatyathelwe indawo ngamalungu amatsha anyuliweyo, ngelixa amalungu anyulwe ngoDisemba ka-2024 eza kuqhubeka kude kube yiNdibano Jikelele ngo-2028 (jonga iSihlomelo 1 senguqulelo ye-pdf yobizo loluhlu lwamalungu aqhubekayo).

Kumenywa abantu abatyunjelwe ezi zikhundla zisixhenxe zilandelayo:

  • Usekela-Mongameli wezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko
  • Usekela-Mongameli weeNkqubo zeSayensi
  • Amalungu amahlanu aqhelekileyo

Amalungu e-ISC akwinqanaba loku-1, lesi-2 nelesi-3 (oko kukuthi, emva kokuba ehlawule irhafu yawo kwiminyaka emithathu edlulileyo, okanye ukususela oko ejoyine, okanye ekhululwe kwirhafu) anelungelo lokwenza utyumbo nokuvota kunyulo. 

Zikhuphelele le ikhwelo elipheleleyo lolonyulo kwifomathi ye-pdf.

Isimemezo esipheleleyo solonyulo lwamalungu eBhodi eLawulayo ye-ISC

imvelaphi

Ngokwamkelwa kolu hlaziyo IMithetho neMithetho yeNkqubo (RoP) ngomhla wesi-8 kweyoKwindla 2024 ixesha lokusebenza kwamalungu eBhodi yoLawulo lwe-ISC liyiminyaka emine kwaye liyahluka, isiqingatha samalungu eBhodi sitshintshana rhoqo emva kweminyaka emibini. Ngowama-2026 isiqingatha seBhodi yoLawulo siya kutshintshana size sitshintshwe ngamalungu amatsha anyuliweyo, ngelixa amalungu anyulwe ngoDisemba 2024 aya kuqhubeka kude kube yiNtlanganiso Jikelele ngo-2028.

Imithetho neMithetho yeNkqubo ehlaziyiweyo ikwamisele IKomiti yoNyulo noNyulo ukucebisa nokulawula iinkqubo zokutyunjwa, ukunyulwa kunye nokuqeshwa kwamalungu eBhodi yoLawulo lwe-ISC (uMthetho 38). Indima yeKomiti yoNyulo kunye noNyulo kukuqinisekisa ukufaneleka, ukusebenza kakuhle, kunye nokubandakanywa kobume beBhodi yoLawulo lwe-ISC.

Ububanzi bomnxeba

Kumenywa abantu abatyunjelwe ezi zikhundla zisixhenxe zilandelayo:

  • Usekela-Mongameli wezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko
  • Usekela-Mongameli weeNkqubo zeSayensi
  • Amalungu amahlanu aqhelekileyo

Ngokuhambelana ne-RoP 5.2 kunye ne-6.2, Amalungu afanelekileyo ukutyumba nokuvota ayamenywa ukuba atyumbe:

  • inye umviwa kwiofisi nganye ye:
    • Usekela-Mongameli wezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko
    • Usekela-Mongameli weeNkqubo zeSayensi
  • Ukuya kuthi ga kwisithathu sabaviwa ilungu eliqhelekileyo leBhodi eLawulayo.  

Elona nani liphezulu labatyunjiweyo kwiLungu le-ISC ngalinye ke ngoko Ntlanu.

Ukutyunjwa kwezikhundla zamagosa (iiSekela-Mongameli) kufuneka kuxhaswe ubuncinane ngamalungu amathathu ukusuka kwiindidi ezimbini zobulungu. (kuquka nombutho othumelayo).

Ukubandakanywa kunye nokwahluka

IKomiti yoNyulo noNyulo iza kufuna ukuqinisekisa ukubandakanywa, ukwahlukahlukana kunye nokumelwa kweBhodi eLawulayo kumalungu angenayo, ngokweSiseko 21:  

Ubulungu beBhodi eLawulayo bufanele bubonise ukwahluka kwesiseko sobulungu beBhunga, kunikwe ingqalelo ekhethekileyo ekuqinisekiseni ukumelwa okusebenzayo kwamasebe ahlukeneyo esayensi. Ubulungu beBhodi eLawulayo bufanele bubandakanye ijografi, isini, ubuhlanga kunye nenqanaba lomsebenzi.
(Umgaqo we-ISC 21)

IKomiti yoPhando noNyulo ikhuthaza oku kulandelayo:

  • ukutyunjwa kwamagosa kunye namalungu aqhelekileyo;
  • ukutyunjwa kuzo zonke iinkalo zesayensi, iingingqi zehlabathi, izini kunye nezigaba zomsebenzi.

Imisebenzi kunye nokuzibophelela kwamalungu eBhodi yoLawulo

Amalungu eBhodi eLawulayo akhonza iBhunga ngokwezikhundla zawo zobuqu hayi njengabameli bamaziko okanye imibutho yawo.

Abatyunjwa kufuneka bazi kwaye bazimisele ukuthatha uxanduva lobulungu beBhodi kunye nokuzibophelela kwexesha elibalulekileyo elibandakanyekayo. KuMgaqo-siseko 18:

Imisebenzi engundoqo yeBhodi eLawulayo kukubonelela ngobunkokeli benzululwazi nobuchule, ukuthobela imithetho-siseko kunye neenqobo ezisemgangathweni zeBhunga, ukongamela ukulandelwa kombono nomnqophiso weBhunga, nokukhusela ukomelela kweBhunga ngokwezemali nokusebenza.

Iinkcukacha ezithe vetshe ngemisebenzi ethile yamagosa eBhodi yoLawulo kunye namalungu aqhelekileyo zichazwe kwi IMithetho neMithetho yeNkqubo.

Kwimeko esebenzayo, iBhodi yoLawulo yonke amalungu kulindeleke ukuba:

  1. Ukuthatha inxaxheba kuzo zonke iintlanganiso zeBhodi kunye negalelo elibonakalayo kwishishini elicwangcisiweyo nelisebenzayo;
  2. Usihlalo okanye usebenze kwimibutho yeengcebiso kunye nemibutho yomsebenzi;
  3. Ukumela iBhunga kwimisitho (eyenzeka ngekhompyutha nangokoqobo);
  4. Ukubonelela ngeengcebiso zobungcali nezicwangciso malunga nesicwangciso se-ISC, imisebenzi kunye nokuqokelela imali;
  5. Gqithela iBhunga ngokukhutheleyo kunye nenjongo yalo kunye nombono walo kwiindawo ezifanelekileyo.

Umthwalo womsebenzi awulingani enyakeni, kodwa umyinge womsebenzi uqikelelwa ngolu hlobo lulandelayo:

  • Amalungu aqhelekileyo: iiyure ze-3-4 ngeveki
  • Ii-Vice-Presidents: iiyure ze-5-7 ngeveki

IBhodi yoLawulo ihlangana ngokomndilili izihlandlo ezi-6-7 ngonyaka, kuquka nezihlandlo zokuba kunye ubuso ngobuso. Iintlanganiso ezisebenzisa i-intanethi zihlala zithatha iiyure ezi-2.5.

Ukongeza, iKomiti yoLawulo (amagosa) idibana ngokomndilili izihlandlo ezi-6-7 ngonyaka, ngekhompyutha, imizuzu engama-60-90.

Amalungu eBhodi yoLawulo kulindeleke ukuba alandele Indlela yokuziphatha ye-ISC.

Amalungu eBhodi yoLawulo asandul’ ukumiselwa kulindeleke ukuba aye kwiNtlanganiso yoBulungu beXesha eliPhakathi eBeijing ngomhla we-19–24 kweyeDwarha ngo-2026, xa eza kuthatha izikhundla.

Iiprofayili zifunwa

Onke amalungu eBhodi eLawulayo alindeleke ukuba:

  1. Yiba ngabantu abakwelona nqanaba liphezulu abenze igalelo elibalulekileyo nelivunyiweyo ngokubanzi kwisayensi.
  2. Yiba nokuma kwehlabathi okanye kwengingqi okuya kuphucula imeko kunye nefuthe le-ISC.
  3. Yiba nolwazi olunzulu kunye nokuqonda imiba yangoku kunye nesakhulayo kwiinkqubo zesayensi kunye nesayensi kunye nakwindawo yomgaqo-nkqubo wehlabathi kunye nenzululwazi.
  4. Yiba namava kulawulo kunye nobunkokeli bemibutho yezenzululwazi, ngakumbi kumacandelo ngamazwe okanye anzima;
  5. Yiba nomdla oqinileyo ekukhuthazeni intsebenziswano kunye nokudityaniswa kwesayensi kwi-ajenda yenzululwazi yamazwe ngamazwe eyomeleziweyo;
  6. Ukuqhelana ne-ISC, injongo yayo, ubulungu, kunye nepotfoliyo yemisebenzi kunye noluhlu lwabachaphazelekayo bayo;
  7. Ziqhelanise nemeko yezizwe ngezizwe yemibutho esebenza kwisayensi;
  8. Yiba nolwazi ngemeko yokuxhaswa ngemali kwezesayensi.

Amagosa anoxanduva olulodwa kwaye kulindeleke ukuba abe namava athile kunye nobuchule, ngolu hlobo lulandelayo.

Usekela-Mongameli wezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko  
Usekela-Mongameli wezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko usihlalo weKomiti yezeMali, ukuThotyelwa kweMithetho kunye noMngcipheko, enoxanduva 'lwemiba yezemali, ukuthotyelwa kwemithetho kunye nolawulo lomngcipheko' kunye 'nesikali seentlawulo, ishedyuli yeentlawulo kunye nemigaqo-nkqubo enxulumene noko.'  
Ikomiti inikwe umyalelo wokuba:  
– ukongamela nokwenza izindululo malunga nezimali, uhlahlo-lwabiwo mali kunye nokuthobela imithetho;
– ukongamela uphuhliso lwemigaqo-nkqubo yangaphakathi (uhambo, ukuthengwa kwempahla, njl.njl.);
– hlaziya indlela yolawulo lomngcipheko yeBhunga kwaye unike ingxelo kwi
IBhodi eLawulayo kwiprofayili yomngcipheko weBhunga;
– ukujonga ukuthotyelwa komgaqo wokuziphatha weBhodi eLawulayo kunye neengcebiso
amalungu omzimba.  
Ngoko ke, umntu ophetheyo kufuneka eze nezi zinto zilandelayo:
- amava okulawula imali yombutho kunye nokulungelelanisa
icebo lombutho kunye nolawulo lwezemali;
– amava ekuphuhlisweni nasekusetyenzisweni kwemigaqo-nkqubo yombutho;
– amava okulawula umngcipheko kwintlangano kwimeko enzima;
– ulwazi ngemeko-bume yokuxhaswa ngemali kwezesayensi kunye neendlela zoqoqosho;
– ukuqhelana nobulungu be-ISC;
– ubukhali, ingqalelo kwiinkcukacha kunye nokuzibophelela ekuphenduleni.  
Usekela-Mongameli weeNkqubo zeSayensi  
ISekela-Mongameli weeNkqubo zeSayensi lithatha imisebenzi enxulumene nemisebenzi yesayensi eququzelelwayo, eququzelelwayo okanye exhaswa yiBhunga, kunye neminye imisebenzi enikwe yiBhodi eLawulayo. Le ndima ifuna isazinzulu esidumileyo kwihlabathi liphela esinerekhodi eqinileyo yobunkokeli kunye nentsebenziswano yamazwe ngamazwe.  
Umntu oza kusebenza kulindeleke ukuba:
– ukubonelela ngeengcebiso zobuchule kwi-ISC Secretariat nakwiBhodi yoLawulo malunga
ukulungelelaniswa kweenkqubo zesayensi;
– icebisa iBhodi eLawulayo malunga nokulawula ubudlelwane namaQumrhu aManyeneyo e-ISC;
– ukunika iingcebiso malunga novavanyo kunye nokubeka esweni iiprojekthi ezikhokelwa ngamalungu.  

Inkqubo yokutyunjwa kunye nokukhetha

Amagama atyunjiweyo kufuneka angeniswe ngefomu yokungenisa kwiwebhusayithi ye-ISC.

Kufuneka kufunyanwe iphakheji enye kuphela yokutyunjwa komntu ngamnye.

IKomiti yoNyulo noKhetho iya kuqwalasela ukutyunjwa kwaye ikhethe abagqatswa, iqwalasela iiprofayili ezifunwayo kunye neengcamango zokwahlukahlukana.

Ukuba abatyunjwa babonisa ukungafani okwaneleyo, kunokwenziwa ubizo olujoliswe ekutyunjweni kolunye unyulo. IKomiti inokukhangela ngaphaya kweqela lamagama atyunjiweyo kumalungu e-ISC ukuze ifumane abaviwa abongezelelweyo abafanelekileyo, ukuba kuyimfuneko.

IKomiti iya kudliwanondlebe nabantu abafikelela kwabathathu kwisikhundla ngasinye segosa kwaye inokudliwanondlebe nabantu abakwizikhundla zamalungu aqhelekileyo, ukuba kufanelekile.

IKomiti iya kubeka phambili ubulungu:

  • Umgqatswa omnye okanye ababini kwizikhundla zikaSekela Mongameli
  • Phinda kabini inani labaviwa njengezikhundla zamalungu aqhelekileyo

Abaviwa bezikhundla zamagosa bayacelwa ukuba babonise ukuba bakulungele na ukuqwalaselwa kwisikhundla selungu eliqhelekileyo, ukuba abakhethwanga njengabagqatswa besikhundla segosa.

Unyulo luza kubanjwa ngekhompyutha ekuqaleni kukaSeptemba, 2026. Ulwazi malunga neenkqubo zokuvota luza kunikezelwa ngexesha elifanelekileyo.

Umgca wexesha obonisayo

Uluhlu lweendlela zokhetho olubonisa oko kuza kwenzeka kunye nexesha lokhetho ngo-2026 lulandelayo:

3 February Isimemo sokutyunjwa kwamalungu e-ISC
uFebruwari (tbc)Iintlanganiso zolwazi zamalungu e-ISC
31 MatshiUmhla wokugqibela wokutyunjwa kwamalungu eBhodi yoLawulo
Epreli - phakathi kuJuniUvavanyo, udliwano-ndlebe kunye noluhlu olufutshane lwabagqatswa
Ekuqaleni ukuya phakathi kuMeyiUdliwanondlebe lwabagqatswa bamagosa
Phakathi kuJuniUkujikeleziswa koluhlu lwabagqatswa bezikhundla zeBhodi yoLawulo
1-9 SeptembaUnyulo (ngevoti ye-elektroniki)
19–24 OkthobhaIntlanganiso yoBulungu beXesha eliPhakathi, eBeijing

Ifomu yolonyulo

Ukutyunjwa kweBhodi yoLawulo kukwisikhundla esilandelayo:

Iinkcukacha zoqhagamshelwano zombutho owonyulayo

Iinkcukacha zomtyunjwa

Igama leziko
Inkalo (iindawo) zenzululwazi eziphambili zomtyunjwa
Tsala kwaye ulahle iiFayile, Khetha iiFayile oza kuzilayisha

Ukulungiswa

Izizathu ziya kufumaneka kubulungu be-ISC ukuba bakhethwe kunyulo kwaye kufuneka zigubungele: amava afanelekileyo omtyunjwa, ubuchule kunye neempawu zakhe, isizathu sokuba umntu afanelekele isikhundla kwiBhodi yoLawulo lwe-ISC.
Ukhuseleko lwedatha: Isivumelwano sokuba i-ISC ingawucubungula ulwazi lomntu siqu lwabatyumbi kunye nabatyunjwa ngeenjongo zenkqubo yokutyumba kunye nonyulo

Iinkcukacha zoqhagamshelwano

USara Moore

USara Moore

UMlawuli weMisebenzi, uMlawuli oBambeleyo woBulungu

IBhunga lezeNzululwazi laMazwe ngaMazwe

USara Moore

Ifoto ngu Jakub Żerdzicki on Unsplash