sayina

INdibano yeZizwe eziManyeneyo eYodwa ye-ISC yoMbane | 3–15 Disemba 2025

Jonga iziphumo ezingezantsi.
Yongeza kwiKhalenda 2025-12-03 00:00:00 UTC 2025-12-15 00:00:00 UTC i-UTC INdibano yeZizwe eziManyeneyo eYodwa ye-ISC yoMbane | 3–15 Disemba 2025 Jonga iziphumo ezingezantsi. https://council.science/events/ega-2025-strategy-budget/

imvelaphi

Kwisithuba seenyanga ezili-18 ezidlulileyo uMongameli we-ISC kunye ne-CEO baye bakhokela inkqubo yokubonisana naMalungu kwizinto eziphambili ngobuchule ze-ISC kwixesha elizayo kunye nokusebenza kwezo zinto zibalulekileyo, kunye neempendulo kunye neengxoxo ngoJuni 2024, Novemba 2024, Januwari 2025 kunye noJulayi / Agasti 2025. 

IBhodi eLawulayo ingenise uyilo lokugqibela lweSikhokelo soBuchule kunye neSicwangciso sokuSebenza sika-2025–2028, kunye nohlahlo-lwabiwo mali lweminyaka emininzi lwexesha lika-2026–2028, ukuze kuvunywe ubulungu ngeNdibano eNkulu engaqhelekanga ye-elektroniki, kwaye ukuvota kwenzeke ukususela nge-3 ukuya kwi-15 kaDisemba.

INkqubo-sikhokelo yoBuchule ichonga imiba ephambili ekwinqanaba eliphezulu le-ISC ngamaxesha anzima nanezibonelelo, ngelixa iSicwangciso soPhumezo sichaza iindlela eziphambili ekuya kujongwana ngazo izinto eziphambili ngokubaluleka ngemithombo ekhoyo, kwakunye nalapho kufuneka kunyuswe imali eyongezelelweyo.

Uhlahlo lwabiwo-mali oluyilwayo lweminyaka emininzi lwexesha lika-2026–2028 luphakamisa uhlahlo lwabiwo-mali olulungeleleneyo ngeli xesha, luxhaswa luhlalutyo lomngcipheko kunye nesicwangciso sokunciphisa.

 

Isishwankathelo seziphumo

Votela kwiSakhelo seQhinga se-ISC kunye neSicwangciso sokuSebenza sika-2025–2028:

Ama-58% amalungu afanelekileyo ukuvota kwimiba engeyiyo eyezemali, avotele ukuxhasa okanye ukuphikisana nawo, apho ama-99.3% avotele ukuxhasa kwaye ama-0.7% avotele ukuxhasa.

Vota kwiBhajethi ye-ISC yeMinyaka emininzi ka-2026–2028:

Ama-54% amalungu afanelekileyo ukuvota kwimiba yezemali, avotele ukuba axhasa okanye aphikisane nawo, apho ama-100% awo avotele ukuba axhasa kwaye ama-0% avotele ukuba achasene nawo.

Ngenxa yoko, iintshukumo zathathwa.

Nceda ufumane inkcazelo eneenkcukacha jonga ingxelo yabathengisi.

 

Inkqubo yokuvota

Ixesha

Umbutho ngamnye oliLungu ofanelekileyo ukuvota uceliwe ukuba ujonge umthunywa wawo ovotayo odwelisiweyo kwaye ukuba kufanelekile, akhethe umthunywa omtsha ovotayo.

Ngomhla wesi-3 kweyoMnga, amakhonkco okuvota athunyelwa kubathunywa abakhethiweyo nabaqinisekisiweyo bokuvota. Emva koko iivoti zaphoswa kude kube sezinzulwini zobusuku be-UTC ngomhla we-15 kweyoMnga ngo-2025.

UMongameli we-ISC Sir Peter Gluckman wathetha kuMalungu e-ISC kwi intlanganiso yekota ezirekhodiweyo zifumaneka ngezantsi:

Iseshini 1
24 Novemba 2025, 19:00 - 20:00 UTC
Jonga ushicilelo
Iseshini 2
26 Novemba 2025, 07:00 - 08:00 am UTC
Jonga ushicilelo
Dlala ividiyo
Dlala ividiyo

Ngubani onokuthi avote

Nceda ufumane izingqinisiso ezingezantsi kwezona zifanelekileyo IMithetho ye-ISC kunye neMithetho yeNkqubo.

Amalungu akwimeko entle ayefanelekile ukuvota (ICandelo III, uMthetho we-10): yiyo i, Udidi 1Udidi 2 kwaye Udidi 3 amalungu  bahlawule iintlawulo zabo zobulungu kule minyaka mithathu idlulileyo, ukuya kuthi ga kubandakanywa nowama-2024; okanye, kuMalungu amatsha angaphantsi kweminyaka emithathu emi, ehlawule iimfanelo zawo ukusukela oko ajoyina i-ISC kwaye kude kube ngu-2024 equkayo; ukuba uxhamle ekuyekisweni kweentlawulo zexeshana okanye ukucuthwa kwangelo xesha lilingana nokuba neentlawulo ezihlawulelwayo. Udidi 4 Amalungu abazange bakwazi ukuvota.

Inkqubo yokuvota

Ngenxa yokuba ukuvota kwimiba yesayensi nakwimiba yezemali kulandela iinkqubo ezahlukeneyo zokuvota (njengoko kuchaziwe kuMgaqo-siseko 17), kwathunyelwa amakhonkco amabini okuvota, elinye kumcimbi ngamnye.

Kwiiseshoni zeNdibano yeZizwe eziManyeneyo ikhoram iya kuba nobuncinane obungama-50% aMalungu afanele ukuvota (Umthetho weNkqubo 1.1) – oko kukuthi, ubuncinane isiqingatha samalungu afanelekileyo, nokuba loluphi udidi lobulungu.

Ngokumalunga noHlahlo-lwabiwo-mali oluNikela ngoNyaka ka-2026–2028:

  • Ukuvota kwimiba yezemali kulinganiselwa ngokwezikhundla zaMalungu kwisikali seentlawulo zobulungu zonyaka, nto leyo evunywe yiNdibano yeZizwe eziManyeneyo ngokwengcebiso yeBhodi eLawulayo (jonga uMgaqo 12.v).

Ngokuphathelele kwiSikhokelo soBuchule kunye nesiCwangciso sokuPhunyezwa sika-2026–2028:

  1. Amalungu odidi loku-1 ngokuhlangeneyo aneepesenti ezingama-40 zevoti iyonke; Amalungu odidi 2 ngokuhlangeneyo aneepesenti ezingama-40 zevoti iyonke; Amalungu odidi lwesi-3 ngokuhlangeneyo aneepesenti ezingama-20 evoti iyonke.
  2. KwiCandelo 1 kunye neCandelo 3, iLungu ngalinye linevoti elinganayo.
  3. Ilungu ngalinye loDidi 2 linevoti elinganayo, ngaphandle kwakwiimeko apho kukho ngaphezu kweLungu elinye loDidi 2 elimele ilizwe elinye, ummandla okanye ummandla, apho aMalungu asuka kwelo lizwe, ummandla okanye ummandla kufuneka avumelane ngesikhundla sokuvota okufanayo okukhokelela kwivoti enye. Ukuba abafumani sivumelwano, baya kuba nomyinge wevoti ekuvunyelwene ngayo phakathi kwabo, kungenjalo ivoti iya kwahlulwa ngokulinganayo kwiintlawulo ezihlawulweyo.

Abaxeli

Iinkcukacha zoqhagamshelwano

Ngemibuzo malunga ne imixholo yevoti, nceda uqhagamshelane, USara Moore, uMlawuli weMisebenzi.

USara Moore

USara Moore

UMlawuli weMisebenzi, uMlawuli oBambeleyo woBulungu

IBhunga lezeNzululwazi laMazwe ngaMazwe

USara Moore

Ngemibuzo malunga ne inkqubo yokuvota, nceda unxibelelane USaraj Barekzai, iGosa loLawulo, iQela lobulungu.

USarajuddin Barekzai

USarajuddin Barekzai

IGosa loLawulo

IBhunga lezeNzululwazi laMazwe ngaMazwe

USarajuddin Barekzai

Yongeza kwiKhalenda 2025-12-03 00:00:00 UTC 2025-12-15 00:00:00 UTC i-UTC INdibano yeZizwe eziManyeneyo eYodwa ye-ISC yoMbane | 3–15 Disemba 2025 Jonga iziphumo ezingezantsi. https://council.science/events/ega-2025-strategy-budget/